Het Athenaeum boek van...

Het Athenaeum boek van...

Jan Kuijper, Amsterdam, redacteur bij Athenaeum - Polak & Van Gennep

Hans Christian Andersen : De improvisator

Hans Christian Andersen (1805-1875) is niet alleen verreweg de bekendste sprookjesschrijver van de wereldliteratuur, hij is ook de grootste Deense schrijver in het algemeen. Maar terwijl 'Het lelijke eendje', 'De kleine zeemeermin', 'De nachtegalen van de keizer', 'De nieuwe kleren van de keizer', 'De prinses op de erwt' en al die andere sprookjes in allerlei vertalingen en bewerkingen beschikbaar zijn, is het met Andersens romans anders gesteld - terwijl ze niet alleen door dezelfde persoon, maar ook in dezelfde jaren en zelfs grotendeels voor hetzelfde publiek zijn geschreven. Het tweehonderdste geboortejaar van Denemarkens nationale held was een goede gelegenheid om daar verandering in te brengen.

De improvisator beschrijft de jeugd van een kunstenaar, en heeft daarmee als vanzelf iets autobiografisch - en ook weer niet, want de hoofdpersoon is een katholieke Italiaan (hij leert wel een protestantse Deense kunstenaar kennen). Veel van Italiës kunstschatten en landschappen komen erin voor - maar een culturele reisgids is het toch ook weer niet geworden. En de vrouwen die in Antonio's emotionele leven de lakens uitdelen zijn zo verschillend mogelijk getekend - maar een soort typologie van de vrouw, een gids en gebruiksaanwijzing voor de verschillende verschijningsvormen van het schone geslacht is De improvisator eigenlijk ook niet. Andersens genie heeft al die elementen opgenomen in een eenvoudig en elegant verteld verhaal, vol gevoel en sentiment. Een romantisch en dus onrealistisch verhaal ook, zoals dat voor een dertigjarige dweper in 1835 niet anders kon: behalve een genie was de jonge Andersen ook een kind van zijn tijd.

Hans Christian Andersen : De improvisator (is niet meer leverbaar)